Οι ιστορικές στιγμές του ελληνισμού αποτελούν μια συνοπτική ιστορία βασισμένη στα σημαντικότερα γεγονότα, όχι όμως της Ελλάδος ως χώρας όπως διαμορφώθηκε μετά το 1821, αλλά ως ευρύτερης γεωγραφικής περιοχής στην οποία εγκαταστάθηκε το ελληνικό στοιχείο, ίδρυσε αποικίες, δημιούργησε πολιτισμό και τον διέδωσε σε άλλους λαούς. Είναι δηλαδή μια συνοπτική ιστορία του ελληνισμού της Μεσογειακής λεκάνης από τις Ηράκλειες στήλες ως τον Εύξεινο και από τα Βαλκάνια ως την Αίγυπτο, την Κυρηναική και τη Λιβύη. Όπου κρίθηκε αναγκαίο, μετά την επιγραμματική (ή την ολιγόλεξη) έκθεση του γεγονότος, προστίθενται μέσα σε αγκύλη περισσότερα στοιχεία σχετικά με την σημασία και τις συνέπειές του. Τα γεγονότα, εκτιθέμενα κατά χρονολογική σειρά και χωρίς να χωρίζονται σε στρατιωτικά, πολιτικά ή διπλωματικά, εμπλουτίστηκαν και με άλλα, π.χ. με την γέννηση ή τον θάνατο σημαντικών ανθρώπων, ακόμα και με χρονολογίες κατά τις οποίες σημειώθηκαν ακραία φυσικά φαινόμενα όπως σεισμοί, πυρκαγιές, επιδημίες, ή και πολιτιστικά όπως οικοδόμηση σπουδαίων ναών, έκδοση σημαντικών βιβλίων κ.λπ. Στον τόμο περιλαμβάνεται "Παράρτημα" με τις δολοφονίες, τις εκτελέσεις, τις απάνθρωπες τιμωρίες, βυζαντινό γλωσσάρι και τούρκικο γλωσσάρι.